از خون جوانان وطن لاله دمیده

عارف قزوینی

هنگام می و فصل گل و گشت و چمن شد
دربار بهاری تهی از زاغ و زغن شد
از ابر کرم خطهٔ ری رشگ ختن شد
دلتنگ چو من مرغ قفس بهر وطن شد
چه کج رفتاری ای چرخ! چه بد کرداری ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ! نه دین داری، نه آیین داری ای چرخ!
از خون جوانان وطن لاله دمیده
از ماتم سرو قدشان سرو خمیده
در سایۀ گل بلبل ازین غصه خزیده
گل نیز چو من در غمشان جامه دریده
چه کج‌رفتاری ای چرخ! چه بد کرداری ای چرخ!
خوابند وکیلان و خرابند وزیران
بردند به سرقت همه سیم و زر ایران
ما را نگذارند به یک خانۀ ویران
یا رب بستان داد فقیران ز امیران
چه کج رفتاری ای چرخ! چه بد کرداری ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ! نه دین داری، نه آیین داری ای چرخ!
از اشک همه روی زمین زیر و زبر کن
مشتی گرت از خاک وطن هست به سر کن
غیرت کن و اندیشۀ ایام بتر کن
اندر جلو تیر عدو سینه سپر کن
چه کج رفتاری ای چرخ! چه بد کرداری ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ! نه دین داری، نه آیین داری ای چرخ!
از دست عدو نالۀ من از سر درد است
اندیشه هر آن کس کند از مرگ، نه مرد است
جانبازی عشاق نه چون بازی نرد است
مردی اگرت هست، کنون وقت نبرد است
چه کج رفتاری ای چرخ! چه بد کرداری ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ! نه دین داری، نه آیین داری ای چرخ!
عارف ز ازل تکیه بر ایام نداده‌ست
جز جام به کس دست چو خیام نداده‌ست
دل جز به سر زلف دلارام نداده‌ست
صد زندگی ننگ به یک نام نداده‌ست
چه کج رفتاری ای چرخ! چه بد کرداری ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ! نه دین داری، نه آیین داری ای چرخ!

Arif Qazvini

When May and the season of flowers and grass became
The spring court became empty of crows and magpies
The cloud of worms of the Ray region became a circle of shame
I became longing like a caged bird for the homeland
What a perverse behavior, O wheel! What a bad deed, O wheel!
You have a grudge, O wheel! You have no religion, no religion, O wheel!
The tulip has bloomed from the blood of the youth of the homeland
The tall cypress has bent down from mourning
The nightingale has crawled in the shade of this sorrow
The flower, like me, has torn its clothes in their sorrow
What a perverse behavior, O wheel! What a bad deed, O wheel!
The lawyers are asleep and the ministers are ruined
They stole all the wire and gold of Iran
Don't leave us in a ruined house
Oh Lord, give the poor to the princes
What a perverse behavior, you wheel! What a bad behavior, you wheel!
You have a grudge, you wheel! You have no religion, no religion, you wheel!
Make the earth rough with the tears of everyone on it
Make a fist of the soil of your homeland on your head
Be jealous and think of the days to come
Protect your chest from the enemy's arrows
What a perverse behavior, you wheel! What a bad behavior, you wheel!
You have a grudge, you wheel! You have no religion, no religion, you wheel!
My groan is from the pain of the enemy's hand
The thought of death is not a man
The lovers' struggle is not like a game of backgammon
If you are a man, now is the time to fight
What a perverse behavior, O wheel! What a bad behavior, O wheel!
You have a grudge, O wheel! You have no religion, no religion, O wheel!
The eternal sage has not relied on the days
He has not given anyone except the cup as Khayyam did
He has not given his heart except to the head of my hair
A hundred lives have not given shame to one name
What a perverse behavior, O wheel! What a bad behavior, O wheel!
You have a grudge, O wheel! You have no religion, no religion, O wheel!